Siết bulông mặt bích đúng cách: thứ tự hình sao và 3 lượt lực siết theo ASME PCC-1

Siết bulông mặt bích theo thứ tự hình sao (chéo đối xứng) qua 3 lượt — khoảng 20–30%, rồi 50–70%, rồi 100% lực siết yêu cầu — sau đó siết vòng tròn ở 100% cho tới khi đai ốc không còn xoay. Đây là quy trình tham chiếu (Legacy) trong hướng dẫn ASME PCC-1 về lắp mối nối mặt bích bắt bulông. Siết dồn một bên là nguyên nhân rò rỉ hay gặp nhất ở gioăng mặt bích.

Cập nhật: 16/10/2026 · Biên soạn: CÔNG TY TNHH VAN GTEL

Chuẩn bị trước khi lắp gioăng

  1. Làm sạch mặt bích, loại bỏ hết gioăng cũ; kiểm tra vết xước chạy ngang mặt làm kín.
  2. Dùng gioăng mới, đúng cỡ, đúng tiêu chuẩn mặt bích và đúng vật liệu — xem bảng chọn vật liệu làm kín.
  3. Kiểm tra bulông, đai ốc: không cong, không mòn ren, đúng cấp vật liệu.
  4. Bôi trơn ren bulông và mặt tựa đai ốc. Cùng một lực siết nhưng bôi trơn khác nhau sẽ cho lực kẹp khác nhau.
  5. Căn hai mặt bích song song, đồng tâm; không dùng lực siết để kéo ép đường ống lệch.
  6. Không bôi keo hoặc mỡ lên gioăng nếu nhà sản xuất gioăng không cho phép.

Thứ tự siết hình sao

Đánh số bulông theo chiều kim đồng hồ, rồi siết theo thứ tự chéo đối xứng:

Số bulôngThứ tự siết (theo vị trí đánh số chiều kim đồng hồ)
41 – 3 – 2 – 4
81 – 5 – 3 – 7 – 2 – 6 – 4 – 8
121 – 7 – 4 – 10 – 2 – 8 – 5 – 11 – 3 – 9 – 6 – 12

3 lượt lực siết và lượt vòng tròn

LượtLực siếtThứ tự
Lượt 0Siết tay cho đều, gioăng nằm đúng tâmHình sao
Lượt 120–30% lực siết yêu cầuHình sao
Lượt 250–70% lực siết yêu cầuHình sao
Lượt 3100% lực siết yêu cầuHình sao
Lượt vòng tròn100%, lặp lại cho tới khi đai ốc không còn xoayLần lượt theo vòng tròn

Gioăng xoắn ốc thường cần khoảng 2 lượt vòng tròn; gioăng vòng kim loại (RTJ) cần nhiều lượt hơn. Với mặt bích nhiều bulông, ASME PCC-1 còn có các cách siết thay thế giúp rút ngắn thời gian, nên áp dụng theo quy trình của nhà máy.

Lực siết bao nhiêu là đủ?

Lực siết phụ thuộc cỡ và vật liệu bulông, loại gioăng, cấp áp và hệ số ma sát của chất bôi trơn — không có một con số chung cho mọi mặt bích. Dùng giá trị trong quy trình kỹ thuật của nhà máy hoặc khuyến nghị của nhà sản xuất gioăng; siết quá lực có thể làm dập gioăng (nhất là gioăng PTFE, gioăng bìa không amiăng), siết thiếu lực sẽ rò.

Lỗi thường gặp gây rò rỉ mặt bích

  • Siết dồn một bên, không theo thứ tự hình sao.
  • Dùng lại gioăng cũ đã bị nén biến dạng.
  • Gioăng sai cỡ hoặc sai tiêu chuẩn mặt bích (JIS, ASME, DIN) — xem bảng quy đổi DN – inch.
  • Vật liệu gioăng không chịu được nhiệt độ hoặc môi chất.
  • Mặt bích cong vênh, xước ngang mặt làm kín, hai mặt bích không song song.

Câu hỏi thường gặp

Có cần siết lại sau khi chạy nóng không?

Tùy loại gioăng và quy định của nhà sản xuất. Một số loại gioăng mềm cho phép siết lại ở trạng thái nguội trước khi vận hành; không siết lại khi hệ thống đang có áp hoặc đang nóng nếu quy trình không cho phép.

Đọc mã màu gioăng xoắn ốc thế nào?

Xem bài cách đọc màu sắc gioăng xoắn ốc theo ASME B16.20.

Nguồn: ASME PCC-1, Guidelines for Pressure Boundary Bolted Flange Joint Assembly (quy trình Legacy), tóm lược theo HEX Technology – Bolt Tightening Sequence.

Cần gioăng mặt bích đúng cỡ, đúng vật liệu?

Gửi cỡ, tiêu chuẩn mặt bích, nhiệt độ, áp suất và môi chất — GTEL báo giá gioăng không amiăng, gioăng graphite, gioăng xoắn ốc.

CÔNG TY TNHH VAN GTEL
Địa chỉ: 77-79 Hồ Hảo Hớn, Phường Cô Giang, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh
Mr. Tùng – Mobile/Zalo: 036.900.5152
Email: vankitzcongnghiep@gmail.com

Gửi yêu cầu báo giá »  |  Nhắn Zalo 036.900.5152

Mời bạn đánh giá
036 900 5152
Chat Zalo Chat Messenger